2 Haziran 2026 – Dünyayı etkisi altına alacak El Nino olayı, Asya’daki pirinç fiyatlarındaki artışla birleşerek küresel gıda maliyetlerinin yükselmesine yol açıyor. Tayland, dünya çapında en büyük pirinç üreticilerinden biri olarak, pirinç fiyatlarının 2008’den bu yana en yüksek seviyeye ulaştığını bildirdi. Mayıs ayında Tayland beyaz pirinci fiyatı yüzde 20 artarken, Chicago pirinç vadeli işlemleri de yüzde 15 oranında yükseldi. Bu ani fiyat artışları, dünya genelinde yaklaşık 4 milyar insanın temel gıda maddesi olan pirinç için ciddi bir tehlike oluşturuyor.
El Nino’nun, Asya’nın büyük pirinç üretim alanlarını etkileyerek kuraklık yaratması bekleniyor. Bu durum, pirinç fiyatlarının daha da yükselmesi ve küresel ölçekte bir gıda fiyatı şokuna neden olma ihtimalini artırıyor. Analistler, önümüzdeki altı ay içinde bu durumun gerçekleşebileceğini öngörüyor.
BMI analisti Bin Hui Ong, bu yıl beklenen güçlü El Nino olayının Asya’daki pirinç tarımı için olumsuz hava koşullarını tetikleyeceğine dikkat çekti. Ong, “Yılın ilerleyen dönemlerinde beklenen El Nino, Asya’daki pirinç tarım bölgelerinde sıcak ve kurak hava koşullarına yol açacak,” şeklinde değerlendirmelerde bulundu. Bu kuraklık, küresel gıda fiyatlarındaki artışı daha da derinleştirebilir.
Ayrıca, üretim maliyetlerindeki artış da üreticiler üzerinde olumsuz bir etki yaratıyor. Hürmüz Boğazı’ndaki aksaklıklar, dizel ve gübre fiyatlarını yükselterek pirinç üretim süreçlerini zorluyor. Pirinç tarımı, yüksek gübre kullanımını gerektirdiğinden ve sulama sistemleri genellikle dizel motorlara dayandığından, bu artışlar doğrudan üretimi etkiliyor. Tayland, Kamboçya ve Filipinler’deki gübre fiyatları, şubat sonundan beri yüzde 50 oranında artış gösterdi.
Vietnam’ın Vinh Long bölgesindeki bir çiftçi, artan maliyetler ve aşırı sıcaklar nedeniyle normalde yılda üç kez gerçekleştirdiği hasadın birini bu yıl yapmamayı düşündüğünü belirtti. Filipinler yönetimi, El Nino’nun yıllık pirinç üretimini 700 bin ton, yani yüzde 3,5 oranında düşürebileceğini açıkladı.
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’nün gıda fiyat endeksi de yukarı yönlü bir seyir izliyor. Carnegie Rusya Avrasya Merkezi uzmanı Alexandra Prokopenko, Hürmüz Boğazı’ndaki aksaklıkların enerji ve gübre kıtlığı yaratacağını ve bu durumun altı ila dokuz ay içinde uluslararası piyasalarda daha yüksek gıda fiyatlarına yol açabileceğini ifade etti.
